Tarabya | İstanbul, 2018
Peyzaj Proje ve Uygulama
Günümüzde peyzaj mimarlığı pratiği, dünyadaki güncel tasarım yaklaşımları ve teknolojik gelişmelerle giderek daha fazla entegre olmaktadır. Buna karşın, farklı disiplinler arasındaki koordinasyon eksiklikleri ve kentsel alanların fiziksel ve yasal koşullarını yeterince gözetmeyen planlama kararları, özellikle arsa değerlerinin son derece yüksek olduğu büyük kentlerde, peyzaj tasarımı açısından geri dönüşü zor sonuçlar doğurabilmektedir.
İstanbul gibi yoğun yapılaşmış metropollerde, büyük ölçekli karma kullanımlı projelerin önemli bir bölümünde yapı kütleleri parselin tamamına yayılan bodrum katlar üzerinde yükselmekte; peyzaj alanları ise doğal zeminle doğrudan ilişkisi olmayan, yapısal döşeme üzerinde kurgulanan yapay zeminlere dönüşmektedir. Bu koşullar, peyzaj mimarlığını yalnızca bitkisel tasarım ölçeğinde değil; taşıyıcı sistem, drenaj, toprak derinliği, sulama, mikroklima ve bitki gelişim koşulları gibi çok katmanlı teknik girdiler üzerinden düşünmeyi zorunlu kılmaktadır.
Bu bağlamda tasarlanan Artı Tarabya Orman Projesi, yapısal zemin üzerinde oluşturulan peyzajın, yoğun kentsel yapılaşma içerisinde nasıl nitelikli ve işlevsel bir açık alan sistemine dönüştürülebileceğine ilişkin bir örnek oluşturmaktadır.
İstanbul’un karakteristik bölgelerinden Tarabya’da konumlanan ve toplam yedi etaptan oluşan Artı Tarabya, bölgenin önemli ölçekli konut ve ticaret projelerinden biridir. Projenin peyzaj mimarlığı konsepti ve uygulaması Betula Peyzaj tarafından üstlenilmiştir.
Tasarım Yaklaşımı
2018 yılında yaklaşık 3.800 m² büyüklüğündeki alanda gerçekleştirilen proje; konut ve ticari kullanımları bir araya getiren karma bir program çerçevesinde ele alınmıştır.
Tasarımın temel amacı, farklı kotlarda konumlanan yapı kütleleri arasında kalan ve bütünüyle yapısal döşeme üzerinde gelişen açık alanları; kullanıcı ihtiyaçlarını karşılayan, işlevsel, estetik ve yüksek oranda yeşil doku içeren bir peyzaj sistemine dönüştürmektir.
Doğal zeminle doğrudan bağlantının bulunmadığı alanlarda bitkisel sürekliliğin sağlanabilmesi için yükseltilmiş bitkisel alanlar, modüler saksı sistemleri ve özel tasarım metal elemanlar kullanılmıştır. Özellikle corten metal, peyzaj elemanlarında hem teknik hem de estetik bir malzeme olarak öne çıkarılmış; farklı kotları tanımlayan ve yeşil alanları biçimlendiren güçlü bir tasarım dili oluşturulmuştur.
Kişiye özel bahçelerde ise mevcut yapısal zemin koşullarının elverdiği ölçüde maksimum yeşil alanın elde edilmesi hedeflenmiş, bu doğrultuda modüler saksı sistemleri kullanılarak esnek ve sürdürülebilir bitkisel alanlar oluşturulmuştur.
Projenin tüm açık alan sirkülasyonu, farklı kullanıcı profillerinin ihtiyaçları gözetilerek tasarlanmıştır. Yaya dolaşım ağında erişilebilirlik ve engelsiz kullanım temel tasarım kriterleri arasında değerlendirilmiş; farklı kotlar arasındaki bağlantılar bu yaklaşım doğrultusunda çözümlenerek proje engelsiz bir açık alan sistemi olarak tamamlanmıştır.
Topografyanın ve yapılaşmanın oluşturduğu kot farklılıkları nedeniyle güvenlik de tasarımın önemli bileşenlerinden biri olmuştur. Bu kapsamda standart çözümler yerine, projenin mimari karakteriyle bütünleşen özel tasarım korkuluk sistemleri geliştirilmiştir.
Artı Tarabya’nın mimari kimliğini destekleyen peyzaj elemanlarında malzeme bütünlüğü ve detay kalitesi ön planda tutulmuştur. Lazer kesim corten metal seperatörler, özel tasarım donatılar ve metal yükseltme elemanları, peyzajın mimari karakterle bütünleşmesini sağlayan başlıca tasarım unsurlarıdır.
Corten metalin doğal oksidasyon süreciyle oluşan karakteristik yüzeyi, bitkisel dokunun canlılığıyla kontrast oluştururken aynı zamanda proje genelinde güçlü ve süreklilik gösteren bir malzeme dili yaratmaktadır.
Artı Tarabya Orman Projesi; doğal zemin kısıtlarının, kot farklılıklarının ve yoğun yapılaşmanın belirlediği bir kentsel alanda, maksimum yeşil alan hedefini erişilebilirlik, güvenlik, işlevsellik ve malzeme bütünlüğüyle birlikte ele alan bir peyzaj tasarımı olarak şekillenmiştir.
